Eronni turli xil taomlar va desertlarga boyligi jihatidan dunyoning eng boy mamlakatlaridan biri deb bemalol aytish mumkin. Eronda turli mahsulotlardan xilma-xil ta’mga ega taomlar tayyorlanadi va ular turli usullarda pishiriladi. Shu bois Eron taomlari hatto ta’b tanlaydigan, talabchan insonlarning ham ko‘nglidan joy olishi mumkin. Eron taomlarini tayyorlashda, odatda, eng yangi masalliqlardan foydalaniladi. Bugungi kunda butun dunyoni egallab olgan tez tayyorlanadigan taomlardan farqli ravishda, Eron taomlarini pishirish sabr va e’tibor talab qiladi. Ushbu taomlarning aksariyati pishirilgandan so‘ng o‘ziga xos tarzda tortiladi. Turli qo‘shimchalar va yonma-yon tortiladigan mahsulotlar esa ularning ta’mini yanada boyitadi. Bunday qo‘shimchalarning aksariyati an’anaviy Eron tabobati bilimlariga asoslanib tanlanadi hamda taomning oson hazm bo‘lishi va foydali moddalarining organizmga yaxshiroq singishiga yordam berish maqsadida dasturxonga tortiladi.
Eron taomlarining eng katta turlaridan biri — Eron kaboblaridir. Ular bir-biriga ancha o‘xshash bo‘lsa-da, ta’mi va tayyorlanish usuli jihatidan sezilarli darajada farq qiladi. Hatto kabobning bir turini tayyorlashni yaxshi biladigan oshpaz ham boshqa turini pishirishda qiynalishi mumkin!
Nordon kabob Eron kaboblarining bir turi bo‘lib, uni tayyorlash, asosan, mamlakatning shimoliy hududlarida — Gilon va Mozandaron viloyatlarida keng tarqalgan. Nomidan ham ko‘rinib turibdiki, bu kabob nordon ta’mga ega. Uni tayyorlashda anor pastasidan foydalanilib, taomga o‘ziga xos va betakror ta’m beriladi.
Agar Eron shimoliga sayohat qilsangiz, ushbu Eron kabobining o‘ziga xos ta’mini tatib ko‘rishingizni tavsiya qilamiz! Albatta, quyida keltirilgan retsept yordamida nordon kabob tayyorlab, o‘z oshpazlik mahoratingizni ham sinab ko‘rishingiz mumkin!
Nordon kabob tayyorlash retsepti
To‘rt kishilik nordon kabob tayyorlash uchun quyidagi masalliqlar kerak bo‘ladi:
-
Mol go‘shti: 500 gramm
-
Anor pastasi: 2–3 osh qoshiq
-
Yong‘oq mag‘zi: 100 gramm
-
Piyoz: 1 dona (katta)
-
Sarimsoq: 2 dona tish
-
Xushbo‘y ko‘katlar: 1 piyola
-
Qora murch, za’faron va yog‘: kerakli miqdorda
Kabob tayyorlash uchun molning bel qismidagi yumshoq go‘shtdan foydalaning. Go‘shtni tayyorlash jarayonida urmang, chunki bu uning qattiqlashishiga olib kelishi mumkin.
Imkoniyatingiz bo‘lsa, taom tayyorlashda zaytun moyidan foydalaning.
Anor pastasi nordon va shirin turlarda bo‘ladi. Xohishingizga qarab, taom tayyorlashda shirin anor pastasidan ham foydalanishingiz mumkin. Eronda anor pastasi o‘rniga ba’zan boshqa mahsulotlardan tayyorlangan pastalar, masalan, olxo‘ri yoki nordon apelsin pastasi ham ishlatiladi.
Agar Eron shimoliga xos xushbo‘y ko‘katlarni topa olmasangiz, go‘shtga ta’m berish bosqichida yangi petrushka yoki kashnich va petrushka aralashmasiga juda oz miqdorda yalpiz qo‘shib ishlatishingiz mumkin.
Nordon kabob tayyorlash bosqichlari
Avval yong‘oqni maydalashdan boshlang. Yong‘oqni butunlay kukunga aylantirib yubormang — uning mayda bo‘laklari chaynaganda sezilib turishi kerak. Piyoz va sarimsoqni ham maydalang. So‘ng mol go‘shtini to‘g‘ri to‘rtburchak shaklidagi bo‘laklarga kesing. Keyinchalik go‘sht sixga tortilib, cho‘g‘ ustida pishirilishini hisobga olib, barcha bo‘laklarning o‘lchami bir xil bo‘lishiga harakat qiling. Go‘shtni haddan tashqari qalin kesmang, aks holda uning ichi yaxshi pishmasligi mumkin.
Kesilgan go‘sht bo‘laklarini mos idishga soling. Ustiga maydalangan yong‘oq, qora murch, piyoz va ko‘katlarni qo‘shib, yaxshilab aralashtiring. Biroz aralashtirgandan so‘ng sarimsoqni ham solib, masalliqlarni aralashtirishda davom eting.
Go‘sht barcha masalliqlarga yaxshilab qorilgach, idishning ustini mahkam yoping va muzlatkichga qo‘ying. Go‘sht masalliqlarning ta’mini yaxshi singdirishi uchun muzlatkichda kamida ikki soat turishi kerak.
Go‘shtni muzlatkichdan olgach, unga anor pastasi va tuz qo‘shib, yaxshilab aralashtiring. Agar ishlatayotgan go‘shtingiz yangi bo‘lsa, bu bosqichda uni qo‘l bilan oson maydalash mumkin bo‘lishi kerak. Aks holda, go‘shtni yumshatish uchun juda oz miqdorda kivi yoki limon sharbati qo‘shib, yaxshilab aralashtirishingiz mumkin.
Go‘shtga eng oxirida za’faron va zaytun moyi qo‘shiladi. Shundan so‘ng go‘sht bo‘laklarini sixga torting va pichoqning yon tomoni bilan ularning yuzasiga bir necha marta yengil uring. Go‘sht yuzasida mayda kesiklar hosil qilish uchun pichoq tig‘idan ham foydalanishingiz mumkin. Bunday kesiklar kabobning yaxshiroq pishishiga yordam beradi.
Endi go‘shtni kabob qilish vaqti keldi! Go‘shtni qizigan cho‘g‘ ustida pishiring. Go‘sht bir tekis qovurilishi uchun cho‘g‘ning yuzasi va qizish darajasi bir xil bo‘lishiga e’tibor bering.
Nordon kabobni dasturxonga tortish usuli
Eron shimolida yashovchilar kabobga o‘ziga xos hid va xushbo‘ylik berish uchun «cho‘choq» (chochagh) deb ataladigan mahalliy ko‘katdan foydalanadilar. Ayrim hududlarda esa «xalvosh» va «bineh» nomli ko‘katlar ham ishlatiladi. Ularning ikkalasi ham Eron shimoliga xos mahalliy o‘simliklardir.
Nordon kabob guruch bilan tortiladi. Eron shimoli aholisi bu kabobni, odatda, kateh deb ataladigan usulda pishirilgan guruch bilan iste’mol qiladi.
Nordon kabob dasturxonga turli qo‘shimchalar bilan tortiladi. Ular orasida zaytun va anorli ziravorli aralashma (zaytun parvarde), sarimsoq tuzlamasi, dug (ayron), xom piyoz, yovvoyi sarimsoq qo‘shilgan yogurt va sariyog‘ bor.